75,4 proc. uczniów było świadkami agresji, ale 83% wie, jak radzić sobie z tym problemem. Raport Fundacji Mentalnie Równi i DHL eCommerce pokazuje, jak skuteczniej przeciwdziałać hejtowi.
Co siódmy uczeń przyznaje, że doświadczenia związane z przemocą rówieśniczą wywołały u niego niechęć do chodzenia do szkoły. Co dwunasty deklaruje dolegliwości psychiczne, a niemal co trzynasty przyznaje, że hejt wywoływał u niego myśli o zrobieniu sobie krzywdy. Najnowszy raport Fundacji Mentalnie Równi, podsumowujący kampanię społeczną „Zatrzymaj hejt – nadawaj dobro” realizowaną we współpracy z DHL eCommerce Polska, potwierdza, że skala problemu przemocy rówieśniczej jest ogromna, ale przede wszystkim ujawnia kluczową barierę w walce z hejtem – brak dialogu i wspólnego rozumienia tego zjawiska przez dzieci i dorosłych. Jednocześnie wyniki ankiet zebranych od uczniów i nauczycieli, pozwoliły wypracować rekomendacje, jak skutecznie wspierać zdrowie psychiczne młodych ludzi.
Raport powstał na podstawie 3023 ankiet ewaluacyjnych od uczestników lekcji o przeciwdziałaniu hejtowi i 2791 ankiet zebranych po lekcjach poświęconych zdrowemu korzystaniu z nowych technologii przeprowadzonych w szkołach w całej Polsce od września 2025 do czerwca 2026 w ramach kampanii „Zatrzymaj hejt – nadawaj dobro”.
Kryzys zaufania – zawodzą dorośli
Jednym z najważniejszych wniosków płynących z badania jest zauważalna luka komunikacyjna pomiędzy dziećmi i dorosłymi. Ponad jedna trzecia uczniów nie potrafi jednoznacznie odpowiedzieć, czy dorośli rozumieją skalę problemu hejtu, a ponad jedna czwarta uważa, że nie rozumieją jej wcale lub raczej nie rozumieją. Zdaniem autorów raportu oznacza to, że skuteczne przeciwdziałanie przemocy rówieśniczej wymaga nie tylko działań edukacyjnych skierowanych do młodzieży, ale również zaangażowania całego środowiska wychowawczego poprzez budowanie wspólnego języka i dialogu pomiędzy uczniami, rodzicami i nauczycielami. Dzieci potrzebują nie tylko wiedzy o tym, jak reagować na hejt i gdzie szukać pomocy, ale przede wszystkim wsparcia dorosłych, którzy rozumieją ich doświadczenia i potrafią z nimi rozmawiać.
Profilaktyka działa. Uczniowie lepiej rozpoznają hejt i wiedzą, gdzie szukać pomocy
Wyniki kampanii pokazują, że działania edukacyjne przynoszą wymierne efekty. Aż 86,5 proc. uczniów po lekcjach profilaktycznych deklaruje, że potrafi rozpoznać sygnały świadczące o tym, że ktoś z ich otoczenia doświadcza hejtu, 83 proc. lepiej wie, jak radzić sobie z tym problemem, a 88 proc. poznało miejsca, w których może szukać profesjonalnej pomocy. Równolegle ponad 82 proc. uczniów zadeklarowało, że lepiej radzi sobie z prze bodźcowaniem, a 77 proc. skuteczniej rozpoznaje fałszywe informacje i manipulacje w sieci.
Ponad 60 proc. uczestników po zajęciach na temat zdrowych technologii przyznało, że spędza w Internecie zbyt dużo czasu, co – jak podkreśla psycholog dzieci i młodzieży Ewelina Przywara-Wiśniewska – może być pierwszym krokiem do zmiany nawyków cyfrowych. Za najbardziej odkrywcze uczniowie uznali informacje dotyczące uzależniającego wpływu dopaminy na zachowania użytkowników (21,6 proc.) oraz sposobu, w jaki AI personalizuje wyświetlane treści (12,8 proc.). Młodzi ludzie wskazywali również, że w cyfrowym świecie szczególnie istotne są kompetencje przyszłości, takie jak kreatywność (26,9 proc.), krytyczne myślenie (23,7 proc.) oraz inteligencja emocjonalna (20,4 proc.).
– Najważniejszym założeniem kampanii było nie mówienie młodym ludziom: „odłóż telefon i bądź odporny”, ale pokazanie im, co dzieje się z psychiką, relacjami i mózgiem, gdy hejt spotyka się z algorytmem. Hejt nie jest „tylko słowem” – bywa doświadczeniem odrzucenia, lęku i realnego bólu, który wpływa na codzienne funkcjonowanie ucznia. Dlatego w Fundacji Mentalnie Równi wierzymy w edukację, która nie zawstydza i nie straszy, lecz daje konkretne narzędzia: jak rozpoznać przemoc, zareagować jako świadek i szukać pomocy. Jesteśmy ogromnie dumni, że wspólnie z DHL eCommerce Polska przeprowadziliśmy działania na skalę, która jeszcze niedawno wydawała się poza kogokolwiek zasięgiem. To tysiące lekcji, setki szkół, nauczyciele, rodzice i dziesiątki tysięcy młodych ludzi objętych realnym wsparciem. Najważniejsze jednak, że po zajęciach młodzi częściej wiedzą, jak radzić sobie z hejtem, zauważyć osobę krzywdzoną i gdzie znaleźć profesjonalną pomoc. Jeśli chcemy zatrzymać hejt, nie możemy zostawiać młodych samych w przestrzeni, w której krzywda rozchodzi się szybciej niż pomoc – mówi Tomasz Prosiński, prezes Fundacji Mentalnie Równi.
Hejt wpływa na codzienne funkcjonowanie młodych ludzi
Raport potwierdza, że agresja rówieśnicza nie jest dla dzieci wyłącznie przykrym doświadczeniem, ale zjawiskiem wpływającym na ich samopoczucie i codzienne funkcjonowanie. Uczniowie wskazywali, że przede wszystkim wpływa ona na pogorszenie nastroju (17,66 proc.), niechęć do chodzenia do szkoły (14,42 proc.) oraz dolegliwości somatyczne (np. bóle brzucha) i nadmierny stres (11,76 proc.). 8,55 proc. badanych wskazało również na dolegliwości psychiczne, w tym m.in. napady lęku, a 7,46 proc. przyznało, że doświadczenia związane z hejtem wywoływały u nich chęć zrobienia sobie krzywdy.
– Zdrowie psychiczne dzieci i młodzieży jest jednym z najpoważniejszych wyzwań społecznych, dlatego jako firma obecna w tysiącach lokalnych społeczności w całej Polsce, postanowiliśmy na ten problem odpowiedzieć. Celem naszej kampanii jest wyposażenie młodych ludzi w narzędzia pozwalające lepiej radzić sobie z przemocą rówieśniczą i wyzwaniami cyfrowego świata. Przekazaliśmy na to aż 750 tys. zł. Wyniki raportu pokazują, że nam się udało – edukacja i profilaktyka przynoszą realną zmianę, jeśli są prowadzone konsekwentnie i w partnerstwie różnych środowisk – mówi Agnieszka Świerszcz, CEO DHL eCommerce Polska.
Szkoły dostrzegają potrzebę dalszej edukacji
Pozytywnie program „Zatrzymaj hejt – nadawaj dobro” oceniają również nauczyciele. Aż 99,8 proc. ankietowanych pedagogów uznało poruszane podczas zajęć tematy za absolutnie istotne dla zdrowia psychicznego uczniów, a 97,9 proc. oceniło, że młodzież bardzo dobrze zrozumiała przekazywane treści. Jednocześnie niemal 90 proc. nauczycieli opowiedziało się za rozszerzeniem projektu o kolejne zagadnienia, a 97,6 proc. zadeklarowało, że poleciłoby udział w programie innym szkołom.
Wyniki programu potwierdzają, że odpowiednio zaprojektowane działania edukacyjne nie tylko zwiększają świadomość problemu, ale również pomagają budować trwałe mechanizmy wsparcia i wspólny język pomiędzy młodymi ludźmi a dorosłymi.
Pełny raport dostępny na stronie: dhlbiznes.pl/wp-content/uploads/2026/06/Raport-podsumowujacy-kampanie-Zatrzymaj-hejt-nadawaj-dobro.pdf.
